Leczenie
W lekkich oparzeniach należy zmyć chłodną wodą miejsce oparzone i nałożyć opatrunek z jałowej gazy. Pęcherzy z płynem surowiczym NIE NALEŻY nacinać ani przebijać - stwarza to ryzyko infekcji.Leczenie ciężkich oparzeń odbywa się w szpitalu i rozpoczyna się od wyprowadzenia chorego ze wstrząsu. W tym celu przetacza się duże ilości płynów, podaje się tlen do oddychania oraz leki przeciwbólowe i wzmacniające czynność serca. Czasami zachodzi konieczność wprowadzenia rurki do dróg oddechowych, co zapewnia ich drożność i ułatwia oddychanie. Jednocześnie podaje się leki chroniące przed rozwojem zakażenia.
Zmiany martwicze wycina się najwcześniej, jak to możliwe i równocześnie zamyka ranę przeszczepem. Do pokrycia rany stosuje się najczęściej autoprzeszczepy - można je pobierać z niemal każdej, nieoparzonej powierzchni ciała. Miejsca po ich pobraniu regenerują się bez powstawania blizny. Znacznie rzadziej stosuje się sztuczną skórę.
Wielki postęp w leczeniu oparzeń, szczególnie III°, stanowi sztuczna skóra. Jej użycie ogranicza znacznie ryzyko powstawania przykurczów stawów, prowdzących do inwalidztwa, oraz szpecących blizn. Z pewnych względów zastosowanie tego materiału jest korzystniejsze niż własne przeszczepy skórne. Z każdym przeszczepem związane jest ryzyko jego odrzucenia, a także zakażenia.
W leczeniu oparzeń ważną rolę spełnia wczesna rehabilitacja. Poza rehabilitacją oddechową (m.in. głębokie oddychanie, odksztuszanie itp.), stosowana jest rehabilitacja ruchowa. Wczesne rozpoczęcie ćwiczeń gimnastycznych zapobiega przykurczom i szpecącym bliznom oraz przywraca w maksymalnym stopniu czynności oparzonej okolicy ciała. Jest to niezwykle istotne w leczeniu oparzeń, zwłaszcza rąk, okolic stawów i szyi. Nie należy również zapominać o rehabilitacji psychicznej. Długotrwałe leczenie ciężkich oparzeń, groźba kalectwa i oszpecenia, problemy powrotu do życia rodzinnego i zawodowego - mogą prowadzić do stanów depresyjnych u chorych. Odpowiednia opieka psychologa oraz wsparcie najbliższej rodziny mogą odegrać istotną rolę w powrocie oparzonego do zdrowia.
Poradnik
Jak pomóc przy oparzeniach?
- Oparzenie i rodzaje oparzeń
- Głębokość oparzenia
- Ocena powierzchni oparzeń
- Ocena ciężkości oparzeń
- Pierwsza pomoc
- Leczenie
W opracowaniu powyższego tekstu skorzystano z:
1. Wczesne leczenie oparzeń, redakcja naukowa Jerzy Strużyna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006.
2. Encyklopedia zdrowia pod redakcją Witolda S. Gomułki i Wojciecha Rewerskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, wydanie piąte, Kraków 1997.
3. ABC oparzeń, wydanie pierwsze polskie pod redakcją Jacka Smereki, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2007.
4. Chirurgia - repetytorium, Wojciech Noszczyk, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009.
5. Chirurgia dla studentów stomatologii, Zbigniew Gruca, Zdzisław Wajda, Marek Dobosz, Wydawnictwo AMG 2003.
